Jesteś tu:
>
>
>
Leczenie zaburzeń gospodarki węglowodanowej i lipidowej w zespole metabolicznym
Leczenie zaburzeń gospodarki węglowodanowej i lipidowej w zespole metabolicznym
Dr n. med. Ewa Janeczko-Sosnowska
Katedra i Klinika Gastroenterologii i Chorób Przemiany Materii Akademii Medycznej w Warszawie
Kierownik: prof. dr hab. med. Waldemar Karnafel

46-letni chory został skierowany do poradni diabetologicznej z powodu świeżo wykrytej cukrzycy typu 2. Cukrzycę rozpoznano przed około rokiem na podstawie doustnego testu tolerancji glukozy. Po 2 h od podania 75 g glukozy glikemia wynosiła 226 mg/dl. Zalecono dietę cukrzycową oraz kontrolę glikemii, ale pacjent diety nie przestrzegał, nie sprawdzał także stężenia glukozy w osoczu krwi ani w moczu. Przez rok nie zgłosił się do poradni, jakoby z braku czasu. Nie odczuwał żadnych dolegliwości, przewlekle nie otrzymywał żadnych leków, prowadził regularny, ale siedzący tryb życia. Palił około 20-30 papierosów dziennie od ponad 20 lat. Brat chorego przebył zawał mięśnia serca w wieku 50 lat. Ojciec był otyły, chorował na cukrzycę typu 2, zmarł z powodu choroby serca w wieku 69 lat.

Gdy zgłosił się do poradni stwierdzono masę ciała 80 kg, otyłość typu brzusznego (BMI 31,4 kg/m2, WHR 1,1, obwód talii 103 cm) oraz ciśnienie tętnicze krwi 170/100 mmHg. W badaniu biochemicznym glikemia na czczo wynosiła 153 mg/dl, 2 h po śniadaniu 206 mg/dl, stężenie HbA1c 7,8%. Stężenie peptydu C wynosiło 2,4 µg/ml. W badaniu ogólnym moczu nie stwierdzono obecności cukru, wykryto natomiast białkomocz. Wydalanie dobowe białka z moczem wynosiło 194 mg. W lipidogramie stwierdzono stężenie cholesterolu całkowitego 243 mg/dl, stężenie frakcji HDL 36 mg/dl, frakcji LDL 146 mg/dl oraz stężenie triglicerydów 304 mg/dl. Aktywność aminotransferaz, CK, CK-MB i GGTP oraz stężenia mocznika, kreatyniny, elektrolitów i kwasu moczowego były prawidłowe.

Choremu wykonano badanie echokardiograficzne, w którym ujawniono niewielki przerost mięśnia lewej komory serca. Test wysiłkowy EKG, zakończony w 7. minucie z powodu osiągnięcia tętna submaksymalnego, został zinterpretowany jako klinicznie i elektrokardiograficznie ujemny.
W leczeniu zastosowano:

  • dietę cukrzycową 2000 kcal na dobę, skomponowaną tak, by węglowodany dostarczały 55% zapotrzebowania kalorycznego, tłuszcze 25%, w tym tłuszcze nasycone <10%, białko 20%, a zawartość błonnika pokarmowego wynosiła 30 g na dobę, natomiast cholesterolu <200 mg na dobę. Z diety wyeliminowano cukry proste oraz pokarmy o wysokim indeksie glikemicznym. Podaż białka rozdzielono po połowie pomiędzy produkty pochodzenia roślinnego i zwierzęcego. Choremu zalecono spożywanie 5 posiłków na dobę. Ustalono, że śniadanie ma dostarczać 25% dobowego zapotrzebowania energetycznego, drugie śniadanie 10%, obiad 30%, podwieczorek 10%, kolacja 25%. Zaplanowano regularne pory spożywania posiłków oraz szczegółowy jadłospis przy zastosowaniu wymienników węglowodanowych. Zalecono zaprzestanie palenia tytoniu i ograniczenie spożycia alkoholu do maksymalnie 20 g czystego alkoholu etylowego na dobę
  • wysiłek fizyczny, w tym wypadku pływanie 2 razy w tygodniu przez 60 minut oraz ćwiczenia na sali gimnastycznej przez 60 minut, pod nadzorem rehabilitanta, raz w tygodniu
  • metforminę w dawce 3 razy 500 mg na dobę
  • inhibitor konwertazy angiotensyny.

Choremu zalecono prowadzenie samokontroli i samooceny. Po 3 miesiącach masa ciała uległa redukcji do 72 kg, ciśnienie tętnicze wynosiło 120/75 mmHg, ustąpiła mikroalbuminuria. Wartości glikemii w oznaczeniach przeprowadzonych w warunkach domowych wynosiły: przed śniadaniem 72 mg/dl, przed obiadem 115 mg/dl, przed kolacją 104 mg/dl, przed snem 110 mg/dl.

Po 3 miesiącach stosowania diety cukrzycowej, pomimo wyrównania metabolicznego cukrzycy, parametry gospodarki lipidowej nie uległy istotnej zmianie. Zalecono rozpoczęcie leczenia statyną, początkowo w niewielkiej dawce, zwiększając ją stopniowo do dawki maksymalnej. Po 4 miesiącach leczenia osiągnięto poprawę parametrów lipidowych: stężenie cholesterolu całkowitego wyniosło 162 mg/dl, frakcji HDL 41 mg/dl, frakcji LDL 76 mg/dl, triglicerydów 223 mg/dl. Chory uskarżał się jednak na bóle mięśni kończyn, głównie ramion i podudzi, które wystąpiły po około 2 miesiącach leczenia. Badanie biochemiczne wykazało ponad trzykrotny wzrost powyżej normy aktywności CK-MB w osoczu krwi żylnej. Zalecono zaprzestanie leczenia statyną, zastosowano fenofibrat mikronizowany. Bóle mięśni ustąpiły. Po 3 miesiącach terapii aktywność CK-MB była prawidłowa, a parametry gospodarki lipidowej następujące: stężenie cholesterolu całkowitego 186 mg/dl, frakcji HDL 46 mg/dl, frakcji LDL 104 mg/dl, triglicerydów 179 mg/dl.

Chory nie zaprzestał palenia, skierowano go więc do poradni antynikotynowej.

Komentarz


Leczenie niefarmakologiczne zespołu metabolicznego, polegające na zastosowaniu redukcyjnej diety cukrzycowej i zwiększonym wysiłku fizycznym oraz farmakoterapia cukrzycy i nadciśnienia tętniczego, spowodowały pożądaną redukcję i utrzymanie mniejszej masy ciała, wyrównanie metaboliczne cukrzycy, normalizację ciśnienia tętniczego krwi oraz ustąpienie mikroalbuminurii. Leczeniem niefarmakologicznym nie uzyskano jednak poprawy parametrów gospodarki lipidowej, dlatego też po ocenie ryzyka zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych (które wynosiło u chorego >5% w okresie 10 lat) zastosowano farmakoterapię. Leczenie statyną wywołało objaw uboczny pod postacią miopatii. Z tego powodu jako lek hipolipemizujący zastosowano fenofibrat mikronizowany.

Zaciekawił Cię powyższy przypadek kliniczny? A może nie zgadzasz się z jego autorem? Podziel się swoją opinią i podyskutuj z innymi użytkownikami serwisu Diabetologiaonline.pl.


Dodaj komentarz

Pola oznaczone * są wymagane.
Słowa kluczowe:
Pokaż
diabeTECH
Nota prawnaPolityka prywatnościRedakcja serwisuKontakt z redakcjąMapa serwisuZgłoś uwagi