Jesteś tu:
>
>
>
Zespół metaboliczny u pacjentki z zespołem policystycznych jajników
Zespół metaboliczny u pacjentki z zespołem policystycznych jajników
Dr n. med. Beata Mrozikiewicz-Rakowska
Katedra i Klinika Gastroenterologii i Chorób Przemiany Materii Akademii Medycznej w Warszawie
Kierownik: prof. dr hab. med. Waldemar Karnafel
Płeć:Kobieta
Wiek:31
31-letnia pacjentka, lekarz pulmonolog, zgłosiła się do Poradni Diabetologicznej po poradę dotyczącą zasad leczenia, ze względu na zaniepokojenie możliwością rozwoju cukrzycy. Była w trakcie diagnostyki zespołu policystycznych jajników (PCO). Od okresu rozpoczęcia studiów medycznych miesiączkowała nieregularnie. Nigdy wcześniej nie była otyła, wskaźnik masy ciała utrzymywał się w przedziale 21-23 kg/m². Odżywiała się nieregularnie, a od momentu rozpoczęcia pracy jako lekarz, wielokrotnie spożywała jeden duży posiłek na dobę. Nie znajdowała czasu na aktywność fizyczną. W rodzinie na cukrzycę typu 2 chorowała babcia.

W Poradni Diabetologicznej nie stwierdzono zaburzeń tolerancji węglowodanowej, zarówno w warunkach podstawowych, jak i po obciążeniu posiłkiem. Glikemie, insulinemie oraz stężenia peptyd  C w doustnej próbie obciążenia glukozą nie odbiegały od normy. Zalecono stosowanie diety cukrzycowej oraz wysiłek aerobowy, a także okresowe kontrole glikemii. Decyzję o rozpoczęciu leczenia metforminą pozostawiono do czasu ukończenia diagnostyki PCO w Poradni Ginekologicznej. Pacjentka nie zastosowała proponowanych zaleceń, nie kontrolowała glikemii. Często dyżurowała w szpitalu, korzystała wtedy ze szpitalnej restauracji, gdzie najczęściej kupowała słodkie batony i coca-colę.

Po 2 latach leczenia bromokryptyną w Poradni Ginekologicznej pacjentka nadal miesiączkowała nieregularnie. Zauważyła stopniowy wzrost masy ciała, który ostatecznie wyniósł 20 kg. BMI wynosiło 29 kg/m², obwód talii 90 cm. Z uwagi na podwyższoną glikemię na czczo, wynoszącą 108 mg/dl wykonano doustny test obciążenia glukozą stwierdzając w drugiej godzinie glikemię 201 mg/dl. Rozpoznano cukrzycę. Insulinemia na czczo była w normie, a po obciążeniu znacznie ją przekraczała (100 UI przy normie do 22). Zdecydowano o rozpoczęciu leczenia metforminą. Pacjentka podczas 4-tygodniowego urlopu zastosowała, poza metforminą, bezwzględny reżim dietetyczny. Schudła 5 kg. Po powrocie do pracy ponownie zgłosiła się do Poradni Diabetologicznej. Tu zalecono, poza ustaleniem obowiązkowych przerw w pracy na spożycie posiłków, dołączenie ćwiczeń fizycznych. Ustalono systematyczne kontrole glikemii i regularne wizyty w poradni.


Komentarz


Przedstawiany przypadek jest reprezentatywny dla coraz częściej obserwowanego zjawiska wczesnego rozpoznania cukrzycy typu 2 u młodych, aktywnych zawodowo pacjentów. To obniżenie wieku dotyczy szczególnie osób predysponowanych genetycznie do rozwoju cukrzycy. Podobne obserwacje dotyczą zespołu PCO. Nie dysponujemy nadal możliwością leczenia przyczynowego zespołu PCO pomimo ogólnej wiedzy o mechanizmach jego rozwoju. Mechanizmy te są takie jak w przypadku rozwoju cukrzycy typu 2. Rozpoznanie zespołu PCO obarczone jest podobnym rokowaniem, jak rozpoznanie cukrzycy. Pacjentki te należą do grupy ryzyka rozwoju chorób układu sercowo-naczyniowego oraz cukrzycy. Z tego powodu PCO zaliczono do składowych zespołu metabolicznego. Jednak nie u każdej pacjentki z tym zespołem rozwija się cukrzyca lub stan przedcukrzycowy. Podobnie, tylko u niektórych pacjentek z cukrzycą obserwuje się zespół PCO.

U tej pacjentki można podejrzewać genetycznie uwarunkowany zespół insulinooporności typu A. Spowodowany jest mutacją receptora insulinowego. Zespół ten dotyczy dziewcząt o prawidłowej masie ciała. Ujawnia się w wieku dojrzewania, współistnieją w nim zaburzenia tolerancji glukozy o różnym nasileniu, rogowacenie ciemne i cechy wirylizacji. Przeciwko takiemu rozpoznaniu świadczyłyby brak rogowacenia ciemnego oraz ścisła zależność czasowa między pojawieniem się zaburzeń hormonalnych a radykalną zmianą stylu życia, jaką niosą za sobą studia, a następnie rozpoczęcie pracy zawodowej. Niezależnie czy tłem stwierdzanej insulinooporności jest konkretny defekt genetyczny, czy też doszło do ujawnienia tła wielogenowego pod wpływem czynników środowiskowych, w leczeniu trzeba zastosować terapię zmniejszającą insulinooporność. Powszechnie stosuje się metforminę, opisywany jest korzystny wpływ tiazolidynedionów. Podstawową, pomijaną często zasadą, jest zmiana sposobu odżywiania i wdrożenie wysiłku fizycznego. Już sama terapia niefarmakologiczna pozwala niejednokrotnie na regulację cyklu miesięcznego, co przemawiałoby za silniejszym wpływem czynników środowiskowych w rozwoju insulinooporności aniżeli czynników genetycznych. Wieloletnie randomizowane obserwacje wykazały ponadto, że zmiana stylu życia pozwala na ponad 50% redukcję ryzyka rozwoju cukrzycy u osób ze stanami przedcukrzycowymi. Niedawno opublikowane badania przeprowadzone w Stanach Zjednoczonych wskazują, że osoby prowadzące „zachodni styl życia” w wieku osiemnastu lat, obarczone są ryzykiem rozwoju ostrych zespołów wieńcowych w 30. roku życia.

W świetle przedstawionych tutaj danych zespół metaboliczny to nieuchronna konsekwencja zmian cywilizacyjnych. Na uwagę zasługuje fakt, że dotyczy on w szczególnym stopniu pracowników służby zdrowia.

 

Zaciekawił Cię powyższy przypadek kliniczny? A może nie zgadzasz się z jego autorem? Podziel się swoją opinią i podyskutuj z innymi użytkownikami serwisu Diabetologiaonline.pl.


Dodaj komentarz

Pola oznaczone * są wymagane.
Słowa kluczowe:
Pokaż
Nota prawnaPolityka prywatnościRedakcja serwisuKontakt z redakcjąMapa serwisuZgłoś uwagi